In de wereld van fusies en overnames (M&A) zijn banken traditioneel vaak nog steeds de belangrijkste bron voor het verstrekken van een overnamefinanciering. Echter, met de stijgende rentetarieven en de onrust in de markt zijn banken voorzichtiger geworden en lenen zij de laatste jaren minder geld uit voor onder andere fusies en overnames.
Dit creëert uitdagingen voor kopende bedrijven die op zoek zijn naar (gedeeltelijke) financiering voor overnametransacties. Derhalve is er steeds meer ruimte gekomen voor alternatieve financieringsbronnen.
Hierna bespreken wij kort een aantal alternatieve financieringsbronnen voor de bank. De volgende partijen komen daarbij aan bod: private equity-firma's, angel investors en crowdfundingplatforms.
Voor- en nadelen
Een voordeel van deze partijen ten opzichte van de traditionele bankfinanciering is hun flexibiliteit. In tegenstelling tot banken, die vaak strikte eisen en leencriteria hebben, kunnen deze partijen meer creatieve en flexibele financieringsopties bieden. Vanwege hun achtergrond, vaak mede-gefund door (oud-)ondernemers, zijn ze ook bereid te investeren in riskantere ondernemingen of financiering te verstrekken voor overnames met meer onconventionele structuren.
Een ander voordeel van deze alternatieve investeringsbronnen is hun vermogen om snel te handelen. Banken hebben doorgaans een langdurig goedkeuringstraject, mede door het tegenwoordige Know Your Customer (KYC)-traject. Zo kan het zelfs enkele maanden duren om uiteindelijk een bancaire lening gefiatteerd te krijgen. In tegenstelling tot dit langdurige traject kunnen alternatieve investeerders soms al binnen enkele weken goedkeuring qua financiering geven, wat cruciaal kan zijn in een competitief M&A-landschap.
Er zijn natuurlijk ook potentiële nadelen aan het werken met dit soort partijen. Zo eist men vaak zeggenschap en zijn de geëiste rendementen bij dit soort partijen veelal aanzienlijk hoger. Deze hogere rendementen bereikt men onder meer door bedrijven te verbeteren en uiteindelijk weer te verkopen. Zodoende kunnen de doelen en prioriteiten van de ondernemer die de financiering wenst anders zijn, wat op termijn tot conflicten kan leiden.
Private equity
Private equity-firma’s verkrijgen doorgaans kapitaal van institutionele beleggers en vermogende particulieren en gebruiken dit kapitaal om bedrijven te kopen en te beheren. Ondanks de mogelijke nadelen wenden veel ondernemers zich steeds meer tot private equity-firma’s om samen met hen hun koopambities waar te maken.
Volgens een rapport van EY zijn private equity-firma’s de laatste jaren een steeds belangrijkere partij in de overname-financiering geworden. Ze representeren nu circa zo’n 30% van de M&A-deals en passeert hierbij de piek van 25% uit 2006.
Een ander belangrijk punt is het begrijpen van de exit-strategie van deze investeerders. Private equity-firma’s zijn meestal, door hun formele fondsstructuur, op zoek naar een goed rendement op hun investering binnen een tijdshorizon tussen de 3 tot 7 jaar. Dit betekent dat ze actief op zoek zijn naar een exit-moment binnen deze periode.
Ondernemers die samen met een private equity-partij een groeistrategie uitstippelen, moeten zich daarvan bewust zijn en ervoor zorgen dat de ambities met elkaar in lijn blijven lopen.
Angel investors
Een andere alternatieve investeringsbron voor de bank zijn angel investors. Dit zijn vaak privé personen of groepen van (oud-)ondernemers die op een minder formele wijze kapitaal verstrekken aan bijvoorbeeld startups of vroege fase bedrijven in ruil voor een aandelenbelang in de onderneming.
Ze kunnen ook flexibele financieringsopties bieden aan bedrijven die op zoek zijn naar kapitaal voor M&A-deals, en kunnen met hun ervaring waardevol advies en begeleiding bieden. Ondernemers moeten ook hier rekening houden met de eerdergenoemde nadelen zoals onder andere het delen van de zeggenschap.
Crowdfunding
Crowdfunding is eveneens een alternatieve vorm van bankfinanciering voor kleine en middelgrote ondernemingen, waarbij een grote groep (the crowd) gezamenlijk investeert in een onderneming. Ondernemers kunnen op deze manier geld ophalen via een online platform waarbij veel mensen een (klein) bedrag investeren.
Een voordeel van crowdfunding is dat het een relatief gemakkelijke manier is om financiering te ontvangen voor een project of onderneming. De beoordeling van het al dan niet verstrekken van financiering is meer gefocust op de kwaliteit van de onderneming. Naast financiering kan een crowdfundingplatform helpen om de naamsbekendheid te vergroten, alsmede verdere groei van de onderneming.
Aan de andere kant brengt crowdfunding ook enkele nadelen met zich mee. Het kan bijvoorbeeld moeilijk zijn om voldoende financiering op te halen om het project of bedrijf te laten slagen. Het kan ook leiden tot hoge kosten, omdat crowdfundingplatforms vaak commissies in rekening brengen voor hun diensten en anderzijds relatief hoge rentes eisen.
Zorgvuldig selecteren
Dus, er zijn zeker in deze onzekere tijden alternatieven voor de bank als financier bij overnametrajecten. Echter het is van groot belang om te weten met wat voor soort partij je zaken gaat doen. Je gaat namelijk een deel van de zeggenschap delen en daarom dien je een potentiële investeerder/financier zorgvuldig te selecteren. Dit omvat onder meer het onderzoeken van hun trackrecord, het begrijpen van hun beleggingsfilosofie en doelen, en ervoor zorgen dat hun belangen overeenkomen met die van de ondernemer en de onderneming.